گزارش مستقیم از فعالیت اتاق سوئیفت

ایران آنلاین /این درحالی است که مسئولان بانک مرکزی و مدیران عامل سایربانکها بارها و بارها اتصال دوباره سوئیفت برای شبکه بانکی کشور را تأیید کردهاند، اما با وجود این برخی از رسانهها برقراری این شبکه را باور نداشتند تا اینکه ولی الله سیف رئیس کل بانک مرکزی به طور رسمی اعلام کرد هرکسی که اتصال سوئیفت را قبول ندارد میتواند از فرآیند عملیاتی شدن آن دربانک مرکزی بازدید کند تا دیگر هیچ شبههای باقی نماند. بدین ترتیب دیروز پس از سالن سوئیفت بانک مرکزی خبرنگاران برای مشاهده شبکه سوئیفت بانک ملی به عنوان یکی از بانکهای تجاری به یکی از شعبههای این بانک درنزدیکی بانک مرکزی مراجعه کردند.

سوئیفت چیست؟سوئیفت مخفف جامعه جهانی ارتباطات مالی بین بانکی (Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunication)، شبکهای است که از سال 1973 و به منظور استانداردسازی پیامهای مالی میان بانکهای دنیا توسط 15 کشور و 239 بانک راهاندازی شد.

این شبکه که هم اکنون اکثر بانکهای دنیا به آن متصل هستند درقالب یک پیام کدگذاری شده درخواستهای نقل و انتقال پول را به اطلاع استفاده کنندگان میرساند. درواقع هدف اصلی این شبکه جایگزینی روشهای ارتباطی غیراستاندارد کاغذی یا از طریق Telex در سطح بینالمللی با یک روش استاندارد شده جهانی است. این درحالی است که پیش ازاین بانکها مجبور بودند از ابزارهایی مانند تلفن، دورنگار و... برای ارسال پیامهای مالی استفاده کنند که ضمن سرعت پایین امنیت کمی نیز داشت ولی سوئیفت توانسته است این پیامها را ارزان، امن و سریع ارسال کند.

براساس آنچه درمتن سند برجام مورد توافق قرارگرفته است، کشورهای غربی باید بلافاصله شبکه سوئیفت را برای بانکهای ایرانی و بانک مرکزی وصل میکردند که درهمان روز نخست اجرای برجام یعنی روز 27 دی ماه 94 این اتفاق افتاد و با وجود اینکه این روز با تعطیلات رسمی کشورهای اروپایی مصادف بود، موضوع لغو تحریم سوئیفت برای شبکه بانکی ایران درسایت رسمی این شبکه اعلام شد.

درواقع شبکه سوئیفت از آنجا اهمیت دارد که از تیرماه سال 1390 که این شبکه به دلیل تحریم بجز چند بانک روی شبکه بانکی و حتی بانک مرکزی ایران بسته شد، نقل و انتقالات مالی بینالمللی میان بانکهای ایرانی و خارجی با محدودیت شدیدی مواجه شد. این درحالی است که این شبکه به عنوان یک ابزار ارتباطی که ویژگی هایی مانند ارزان بودن، امنیت و استاندارد بودن را دارد هم اکنون به عنوان یک ابزار ارتباطی مالی استاندارد برای تمام بانکهای جهان شناخته شده و مورد استفاده قرار میگیرد.

براین اساس درصورتی که بانکی قصد نقل و انتقال پول داشته باشد ازطریق این شبکه براحتی و درکمترین زمان میتواند پیام کدگذاری شده خود را به بانک طرف مقابل(که با آن دارای رابطه کاری است) ارسال کند. حال تحریم این شبکه از همان روز نخست اجرای برجام لغو شده و هم اکنون تمام بانکهای ایرانی و از جمله بانک مرکزی به آن دسترسی دارند و روزانه پیامهای خود را دریافت یا ارسال میکنند. اما همچنان برخی از منتقدین و رسانهها به عملیاتی شدن آن شبهه وارد میکنند.
برقراری 300 رابطه کارگزاری با بانکهای خارجی
همانطور که مسئولان بانک مرکزی از جمله مدیر کل بینالملل این بانک تأکید میکنند، برای بهرهگیری حداکثری از سوئیفت برقراری رابطه کارگزاری با سایر بانکهای دنیا از اهمیت بالایی برخوردار است. چراکه بانکها برای اینکه بتوانند پیامهای سوئیفتی خود را به همتایان خود درسراسر دنیا ارسال کنند درابتدا باید درخصوص نحوه همکاریهای مالی با یکدیگر به توافق برسند و قرارداد امضا کنند.

برهمین اساس به گفته حسین یعقوبی، مدیربینالملل بانک مرکزی درحالی که دردوره تحریم شبکه بانکی کشور تنها با حدود 10 بانک و به تعبیر او کمتر از انگشتان دو دست رابطه کارگزاری داشته است، از زمان لغو تحریمها تاکنون تعداد این روابط به 300 مورد رسیده که نشان دهنده رشد 30 برابری این روابط است. وی ادامه داد: با نگاه اجمالی به ایجاد روابط کارگزاری، موفقیت بانکها در این زمینه قابل مشاهده است؛ بر اساس گزارشها حتی در برخی از حوزهها ضوابط کارگزاری با بانک هایی ایجاد شده که پیش از تحریم نیز با آنها ارتباطی نداشته ایم.
رئیس گروه کاربران سوئیفت کشوری، همچنین از کاهش هزینه مبادلات پس از برقراری روابط کارگزاری و بهرهگیری از پیام رسان سوئیفت خبر داد و گفت: در برخی از رسانهها به دلیل ناآگاهی از موارد مربوط به ضوابط کارگزاری بانکی با زیرمجموعه ها، این روابط کارگزاری با سوئیفت اشتباه گرفته میشود. به گفته وی، سوئیفت یک سیستم جامعه جهانی ارتباطات مالی بین بانکی است که همانند تلفن و تلکس کارآیی دارد و در اختیار بانکها برای انجام روابط مالی در شبکه بینالملل قرار میگیرد.

وی ادامه داد: در متن برجام تصویب شد که پس از اجرای همه فعالیتهای بانکی بینالمللی، استفاده از ابزارهایی همانند سوئیفت امکان پذیر باشد، بنابراین سوئیفت جزو نخستین نتایج و آثار مثبت برجام بود. به گفته وی، هم اکنون دو تا سه بانکی که در فهرست تحریم قرار دارند، به سوئیفت متصل نیستند و بقیه بانکها این سیستم پیام رسان را دارند.وی یادآور شد 29 بانک ایرانی در سوئیفت فعالند./ایران