هند بازار هدف خوبی برای صادرات انرژی است

ایران آنلاین / فرصت طلایی ملاقات رهبران ایران و هند در فاصله کمی بعد از حل و فصل چالش هستهای در حالی فراهم شده است که تهران و دهلی در آستانه ورود به مرحله جدیدی از پیوند سیاسی و اقتصادی ذیل اهداف بلندمدت همکاریهای راهبردی هستند. با سفیر ایران در هند درباره اهمیت این سفر و جزئیات همکاری دوجانبه تهران و دهلی در فضای جدید گفتوگو کردیم. غلامرضا انصاری حضور نخست وزیر هند در تهران را گام بلندی در ارتقای روابط دوجانبه میداند. مشروح این گفتوگو از نظر میگذرد.

نخست وزیر هند در سفری تاریخی به تهران آمده است. به عنوان سفیر کشورمان در این کشور جایگاه و اهمیت سیاسی و اقتصادی هند را در مناسبات خارجی جمهوری اسلامی ایران چگونه میبینید؟
هند، سیاست خارجی خود را طی سالهای اخیر بر مبنای گسترش همزمان روابط خوب و مطمئن با کشورهای منطقه و جهان تنظیم کرده است. این کشور از سال ١٩٩٠ با امضای یک موافقتنامه با صندوق بینالمللی پول، بازارهای خود را باز و به سمت توسعه اقتصادی حرکت کرد و اقتصادش با وجود دست و پنجه نرم کردن با مشکلات بسیار در سالهای ابتدایی، خیلی سریع شتاب گرفت و اکنون کشوری است که در سال گذشته رشدی بالغ بر 7 درصد را تجربه کرده و پیشبینی صندوق بینالمللی پول این است که رشد آنها به حدود 5/7 درصد برسد. هند با داشتن جمعیت یکu2009میلیارد و 260 میلیونی و بهرهمندی از رشد قابل توجه اقتصادی حائز اهمیت، مورد توجه امروز حوزه شرق و غرب قرار گرفته است. بنابراین امروز با یکu2009هند بسیار رشد یافته روبهرو هستیم که مرکز توجه دنیا قرار گرفته است. این در حالی است که از منظر سیاسی این کشور با موقعیت جغرافیایی و سیاسی خود توانسته در سایه سیاستهای مسالمتجویانهای که به موازات رشد اقتصادی خود در پیش گرفته است، رابطه خوبی نه تنها با دنیا بلکه با همه همسایگانش در پیش گیرد. بنابراین با توجه به رشد اقتصادی این کشور ما باید به عنوان یک شریک اقتصادی خوب برای حفظ و ارتقای رابطه با این کشور تلاش کنیم.

چرا سفری در این سطح از سوی مقامات دهلی به تهران بعد از15u2009سال اتفاق میافتد؟
بدون تردید حل چالش هستهای ایران و دستیابی به برجام در تحولات سیاسی خارجی ایران یک نقش اساسی دارد. سفر نخست وزیران و رؤسای جمهوری که بعد از سالها به ایران سفر میکنند، نشان میدهد که ایران کاملاً در یک شرایط جدید قرار گرفته است. بنابراین یکی از دلایل اینکه سفر آقای مودی به تهران در چنین مقطعی اتفاق میافتد، نشان دهنده پیامد مثبت برجام بر جهتگیری کشورهای بزرگ در قبال تهران است که آثار بسیار مثبتی در ارتقای روابط سیاسی و همکاریهای اقتصادی ایران داشته است و به بزرگ شدن نقش ایران در مسائل منطقه و همچنین جهانی از سوی کشورهای دیگر کمک شایانی کرده است. مقامات هند هم امروز میدانند که ایران در خاورمیانه نقش استراتژیک و تعیین کننده دارد. اگر کشوری بخواهد در آینده خاورمیانه برای خود منافعی داشته باشد، طبیعی است که باید با ایران رابطه خوبی داشته باشد و سفر آقای مودی به ایران در راستای همین تحولات سیاسی پیرامونی ایران و بویژه دستیابی به برجام است.
این سفر از منظر سیاسی برای ایران چه اهمیتی دارد؟ الان مهمترین موضوعات سیاسی مورد توجه مقامات دو طرف شامل چیست؟
ایران و هند در حوزه سیاسی طی سالهای اخیر روابط رو به رشدی داشتهاند. از جمله در حوزه مبارزه با تروریسم میان ایران و هند اشتراک نظر زیادی وجود دارد. بعد از حوادث یازده سپتامبر و حمله امریکا به افغانستان، همکاریهای نزدیکی میان تهران و دهلی برقرار شد. افغانستان و آسیای میانه برای هندیها اهمیت زیادی دارد و به نوعی حیاط خلوت آنها محسوب میشود لذا ایران و هند هر دو به دنبال برقراری ثبات در افغانستان هستند. از سوی دیگر بخش عمدهای از انرژی هند از خلیج فارس و دریای عمان تأمین میشود و لذا مقامات هند بشدت به امنیت این آبراه حساس هستند و بر همین مبنا پیشنهاد همکاری با ایران در حوزههای دفاعی در دستور کار آنها قرار دارد. موضوع مشترک دیگر تهران و دهلی به انرژی مربوط میگردد. بخش عمدهای از انرژی هند از خلیج فارس و دریای عمان تأمین میشود هندیها بشدت به این آبراه حساس هستند و برای همکاری در حوزههای دفاعی پیشنهاداتی به ایران مطرح کردهاند. این در حالی است که دو طرف در صحنه بینالمللی بویژه در حوزه مبارزه با تروریسم و خاورمیانه منافع زیادی دارند. جمعیت مسلمان هند بالغ بر 200 میلیون نفر است از این رو امنیت منطقه برای این کشور خیلی حیاتی است.
هندیها منافع اقتصادی زیادی در خاورمیانه و کشورهای پیرامونی دارند از این رو برای حفظ ثبات و امنیت در کشورهای پیرامونی اهمیت زیادی قائلند و طبیعتاً از مشارکت در راهکارهای مبارزه با تروریسم استقبال میکنند و از همین رو خواهان همکاری و تبادل نظر با تهران هستند. این منافع مشترک در حالی مطرح است که ایران و هند پیش از این اولین موافقتنامه استراتژیک خود را امضا کردهاند و امروز دو کشور تقریباً از آن برنامه جلو افتادهاند. رابطه تهران و دهلی بسیار عمیق، گسترده و استراتژیک بوده و هست و این سفر به نظر من جهشی در راستای توافقات قبلی میان تهران و دهلی است.

مهمترین ابعاد همکاری اقتصادی تهران و دهلی به چه حوزههایی مربوط است؟
حوزه اقتصادی مهمترین حوزه مشترک منافع دو کشور به حساب میآید. حوزههای انرژی، اتصالات و معادن و فلزات از حوزههای مورد توجه همکاریهای دو طرف است. ایران در زمینه تأمین انرژی و منابع غنی هند، منبع بسیار قابل اتکایی برای این کشور محسوب میشود. هند برای ما در حوزه صادرات انرژی یک بازار بی انتها است یعنی یک کشوری با جمعیت یکu2009میلیارد و 260 میلیون نفری با رشد 7 درصد که بشدت نیازمند انرژی است و میتواند بازار هدف بسیار خوبی برای صادرات انرژی ایران باشد. ضمن اینکه ما میتوانیم به بازار خردهفروشی هند دسترسی پیدا کنیم و همچنین در پالایشگاههای هند سرمایهگذاری نموده و به طور مستقیم نفت خود را در پالایشگاههای این کشور تصفیه کنیم و با قیمت آزاد به هند بفروشیم.

هندیها در زمینه اتصالات نیز دنبال دسترسی بهتر به بازارهای شمال ایران هستند. توسعه در حوزه همکاریهای بنادر، جاده و ریل و همچنین معادن و فلزات از دیگر موضوعاتی است که هم هندیها در آن توانمند هستند و هم ظرفیت بسیاری در ایران وجود دارد. همچنین یکی از حوزههایی که برای ایران خیلی مهم است بحث صدور خدمات فنی و مهندسی است.

هند یک کشور در حال توسعه است که شرکتهای معتبر و توانمند ایران میتوانند در آنجا حاضر شوند. به اضافه اینکه قرار گرفتن ایران در مسیر کالایی هند به شمال اروپا، روسیه و آسیای میانه، قفقاز و افغانستان برای ما اشتغالزایی قابل توجهی خواهد داشت. در مجموع هندیها بشدت به بازار ایران توجه دارند. آنها در حال حاضر دنبال موافقتنامه تجارت ترجیحی هستند و در این راستا یک علاقه متقابل میان طرفین وجود دارد. در واقع، اقتصاد ایران و هند تکمیل کننده یکدیگرند و رقیب هم محسوب نمیشوند و حوزههای منفعتی خود را بدون رقابت میپوشانند.
یکی از موضوعاتی که اخیراً درخصوص مناسبات ایران و هند مطرح بوده است، مسأله پرداخت بدهیهای هند به ایران و مشکلاتی است که در این زمینه مطرح بوده است، حل این مشکل در چه مرحلهای قرار دارد؟
با توجه به سابقه روابط اقتصادی ایران و هند در سالهای گذشته نباید نگران این مشکل بود. مذاکرات زیادی برای حل این مشکل میان مقامات ایران و هند صورت گرفته که زمینه لازم را برای رفع آن به وجود آورده است. مقامات هند هم با پیشنهادات ما موافقت کردهاند و حالا مسئولان اقتصادی کشور ما از جمله مسئولان بانک مرکزی و دولت باید راهکارهای توافق شده را نهایی کنند.
آیا سفر آقای نارندرا مودی میتواند به یک گام بلند در مناسبات سیاسی و اقتصادی ایران و هند منتهی شود؟
سفر رهبران کشورها به روند اعتمادسازی برای رونق تجارت و کسب و کار میان کشورها کمک قابل توجهی میکند. قطعاً سفر آقای مودی جهش بزرگی در حوزه تفاهمات ایران و هند خواهد بود./ایران