پشیمانیم، عفو کنید

ایران آنلاین /در ابتدای جلسه قاضی دهقانی از نماینده دادستان تهران خواست که کیفرخواست مدعیالعموم را قرائت کند. خانم آقامیرسلیم، نماینده دادستان با قرائت اسامی متهمان، اتهامات 21 متهم این پرونده را «مشارکت در تخریب عمدی اموال سفارت عربستان» و «اخلال در نظم عمومی از طریق جنجال و تجمع غیرقانونی» ذکر کرد. نماینده مدعیالعموم با بیان اینکه نظر به گزارشهای اولیه و تحقیقات انجام شده از نیروی انتظامی و اطلاعاتی، محتویات پرونده و اظهارات متهمان، نامبردگان مجرم هستند، طبق مواد 617 و 677 قانون مجازات اسلامی کیفر آنها را خواستار شد. سپس رئیس دادگاه با بیان اینکه «برحسب محتویات پرونده و تحقیقات انجام شده، متهم به اخلال در نظم عمومی از طریق جنجال و تجمع غیرقانونی هستید»، از متهم خواست از خود دفاع کند.
متهم ردیف اول، خطاب به قاضی گفت: «25 ساله هستم، در روز حادثه، بحث تجمع در مشهد را شنیدم و در کانالهای خبری و تلگرام و اینستاگرام خواندم که گفته بودند امشب جلوی سفارت عربستان تجمع است. حتی من در گروههایی که منتسب به سپاه بود، خواندم که تجمعی به نشانه اعتراض به رژیم آل سعود برگزار میشود و من با توجه به کشتار مردم در منا، حادثه فرودگاه جده و جنایات دیگری که در یمن و سوریه اتفاق افتاده بود، احساس کردم برای دادخواهی مردم غزه که عموماً شیعه هستند، اعتراضی باید انجام شود.»
وی افزود: «من هم بنا بر آنچه در گروهها دیده بودم، در تجمع حاضر بودم و فقط نگاه میکردم و هیچ اقدامی هم انجام ندادم. وقتی ما رسیدیم، سر و صدا بود و کار خاصی نکردیم بلکه تماشا میکردیم.»
متهم سپس در پاسخ به این سؤال قاضی که آیا شعار دادید، پاسخ داد: «اواخر مردم شعار میدادند و من هم در کنار جمع بودم؛ قصدمان این نبود که سر و صدا کنیم.»
قاضی با قرائت اظهارات متهم در مراحل بازجویی گفت: «شما در بازجویی عنوان کردهاید که در مقابل سفارت عربستان با جمعیت حاضر شعار دادهاید و حتی یک نفر مجروح شده بود و او را انتقال دادید، در این زمینه چه صحبتی دارید؟» که متهم گفت: «ما آن فرد مجروح را به کنار دیوار کشیدیم و به او کمک کردیم.»
قاضی مجدداً به او گفت افراد دیگری هم میشناسید که به سفارت سنگ میزدند؟ که متهم گفت: «برخی را دیده بودم. حدود 4-3 نفر را میشناختم.»
وی در پاسخ به این سؤال که پس از باز شدن در سفارت چه اقداماتی کردید؟ نیز گفت: «من رسیدم در باز شده بود و مردم هم رفت و آمد میکردند و پلیس هم از آنها ممانعت نمیکرد. من میخواستم از در بزرگ وارد شوم که وارد هم نشدم.»
پشیمانم، دل آقا شکست
قاضی از متهم خواست برای آخرین دفاع اگر مطلبی دارد، بیان کند که متهم پاسخ داد: «در اتهام من آمده که قصدم ایجاد سر و صدا بوده در حالی که من اصلاً نیتم این نبوده که اخلال در جامعه کنم. سوابق من موجود است. در آن موقع با توجه به فضایی که بود و از آنجایی که شیعه مظلوم است، پس از اینکه 6-5 ساعت خبر پخش شد و حتی در یکی از کانالهای منتسب به سپاه هم خبر تجمع را دیدم، به آنجا رفتم. من نمیدانستم که تجمع مجوز ندارد. من تا 9 شب سر کار بودم؛ چون نزدیک خانهمان بودم، به آنجا رفتم. از عملکرد خودم پشیمانم زیرا دل آقا شکست.»

20 روز در اوین
سپس قاضی دادگاه اتهام متهم ردیف دوم را قرائت کرد و از وی خواست از خود دفاع کند. متهم نیز گفت: من متأهل، اهل تویسرکان و ساکن تهران هستم. من درخواست داشتم که فیلم ورود و خروج من به خانه پدر خانمم مورد بازبینی قرار گیرد. دوربین سر خیابان است و مشخص است که چه ساعتی ماشین من وارد شده و در چه ساعتی من دستگیر شدم. زمانی که سفارت آتش گرفت، من آنجا نبودم. من داشتم میرفتم داروخانه که به یک باره دیدم شلوغ شده است. از مردم پرسیدم چه خبر است، گفتند سفارت عربستان را آتش زدند. از ماشین پیاده شدم که بعد من را گرفتند و بردند به پلیس امنیت و بیگناه، 20 روز در اوین بودم.
قاضی خطاب به متهم گفت: آیا در تجمع جلوی سفارت عربستان حضور داشتید؟ متهم پاسخ داد: خیر، من در آنجا بودم ولی در تجمع حضور نداشتم زیرا زمانی که آنجا بودم، تجمع تمام شده بود. رفتم ببینم چه خبر است، دیدم که روی هوا هستم و مثل تابوت که جنازه را میگیرند، مرا بردند و گفتند کوچه پایین پیادهات میکنیم.
عضو «دکتر سلام» هستم
قاضی از وی پرسید در چه گروه و احزاب سیاسی عضو هستی؟ متهم ردیف دوم پاسخ داد: «در تلگرام در کانال طنز سیاسی «دکتر سلام» عضو هستم. در ایام محرم هم به میدان امام حسین میروم و مدافعان حرم را هم همراهی میکنم.»
متهم به عنوان آخرین دفاع خود گفت: «۲۰ روز مرا به زندان انداختند. شما جایی که نشستید، جای امیرالمؤمنین است. اگر 10 دقیقه وقت میگذاشتید فیلم من را میدیدید، این همه مشکلات پیش نمیآمد. من کارمندم و خدا را شکر که کارم را از دست ندادم.»
متهم در پاسخ به سؤال دیگر قاضی مبنی بر اینکه شما دیدید چه کسی مواد آتشزا به درون ساختمان سفارت فرستاد، توضیح داد: «اکثر افرادی که این کار را کردند، غریبه بودند و ما آنها را نمیشناختیم.»
قاضی پرونده در واکنش به این اظهار نظر متهم و با اشاره به اظهارات وی در جلسات بازپرسی گفت: «شما اعلام کرده بودید در ابتدا به همراه جمعیت حضور داشته و شعارهایی را اعلام میکردید و همچنین سنگپرانیهایی را نیز به ساختمان سفارت انجام دادهاید. آیا قبول دارید؟»، متهم نیز در پاسخ گفت: «بله، برخی از آنها را قبول دارم.»
یکی دیگر از متهمان حادثه حمله به سفارت عربستان پس از درخواست قاضی درخصوص علت حضور در تجمع در دیماه سال گذشته گفت: «از طریق فضای مجازی در این تجمع شرکت کردم تا اعتراضات خود را به گوش آنها برسانیم.»
این متهم ۳۶ ساله در ادامه افزود: «حتی خود آتشنشانی که در سفارت عربستان حضور داشت، هیچ کاری انجام نمیداد و چون یکی از اتاقهای ساختمان سفارت مملو از دود بود، من نتوانستم به داخل ساختمان بروم، اما با یقین میگویم آتش قبل از رفتن ما به سفارت شعلهور شده بود.» وی افزود: «با همه این اوصاف نسبت به کار خود پشیمان هستیم چرا که بعدها متوجه شدیم رهبری نیز با این کار مخالف بودند.»
در ادامه این جلسه وکیل یکی از متهمان درخصوص اتهام وارده به موکلش گفت: «تخریبهای صورت گرفته به سفارت عربستان قبل از ورود متعرضان انجام شده بود و با این حال تخریب عمدی، وقتی صورت میگیرد که جرم تخریب محرز شده و شاکی خصوصی نیز وجود داشته باشد.»
یکی دیگر از متهمان نیز درخصوص علت حضورش در تجمع مقابل سفارت عربستان گفت: «از طریق فضای مجازی و تلگرام متوجه برگزاری این تجمع شدم البته یکی از دوستان واسط نیز با من تماس گرفت و از برگزاری تجمع خبر داد.» وی در پاسخ به این سؤال قاضی مبنی بر اینکه آیا مواد آتشزا در مکان خاصی تهیه شد، افزود: «من چیز خاصی ندیدم.»

سپس وکیل دو نفر دیگر از متهمان در مقام دفاع از موکلانش گفت: «این تجمع اعتراضی نیازی به مجوز عمومی نداشته است چرا که یک تجمع خودجوش محسوب میشود. جمعیت حاضر در آن تجمع نیز بیش از ۵ هزار نفر بودند که با این احتساب باید همه آنها محاکمه شوند.»
تجمع در برابر سفارت عربستان عقبه روانی داشت
یکی دیگر از متهمان تعرض به سفارت عربستان درخصوص علت حضورش در تجمع گفت: «صرفاً به دلیل پیامکهای فضای مجازی و کانالهای خبری نبوده است بلکه این مسأله عقبه روانی داشت چرا که بیش از ۲ سال شاهد اقدامات غیرانسانی دولت سعودی بودیم.»
وی با بیان اینکه آتشسوزیها در ساختمان سفارت عربستان قبل از ورود نیروهای معترض صورت گرفته بود، ادامه داد: «تخریب اموال به این معنی است که ما با برنامهریزی قبلی و صرفاً به اتهام تخریب اموال این سفارتخانه به آنجا میرفتیم اما این در حالی است که تجمع آن شب صرفاً یک تجمع اعتراضی و به دور از تخریب به ساختمان سفارتخانه بود. با این حال از دادگاه نهایت عفو و تخفیف و همچنین بررسی دقیق ابعاد حادثه را خواهانم.»
در ادامه قاضی پرونده خطاب به متهم گفت: «بسیاری از گاوصندوقهای سفارت عربستان آتش زده شده بود و ۵ خودرو سفارت نیز کاملاً سوخته بودند.»
در ادامه این جلسه، رئیس دادگاه اتهامات یکی دیگر از متهمان را به وی تفهیم کرد و متهم در دفاع از خود گفت: «اتهامات را قبول ندارم. آیا گزارشات ما هم لحاظ میشود. ما 6 ماه است که با عنوان نیروهای افراطی آماج حملات هستیم. سهم ما و سهم عوامل نیروی انتظامی در این حادثه چقدر بوده است؟ بهتر است که برای رسیدگی به این حادثه فقط به همین جلسه اکتفا نشود. ما دادگاه را امین میدانیم.»
وی افزود: «من برای غیرت و اعتراض و نهی از منکر رفتم. جنایات رژیم آل سعود در یمن، تعرض به دو نوجوان و... به گونهای است که من نمیتوانستم بیتفاوت باشم.»
این متهم با بیان اینکه اجتماع خودجوش بود و ما سازماندهی نشدیم، خطاب به قاضی دادگاه گفت: صوتهایی که شما از آنها نام میبرید، به صورت تهدیدآمیز برای ما ارسال شده است. وی گزارش حادثه آن روز را به صورت مکتوب تقدیم ریاست دادگاه کرد و ادامه داد: آنقدر فاصله ما با سفارت زیاد بود که نمیتوانستیم نزدیک شویم. باتومی به من زدند که عینکم شکست و دیگر هیچ جا را نمیدیدم. سراسر آنجا دود بود. باز شدن درهای سفارت موضوع مشکوکی بود زیرا کسی نمیتوانست از در سفارت بالا برود.»
وی خطاب به رئیس دادگاه گفت: «تحت تأثیر فضای روانی قرار نگیرید. با 4 پیام، 4 نفر به تجمع نمیروند. ما دو سال صبر کردیم. بنده خودم شعار دادم، کتک هم خوردم ولی سنگی پرتاب نکردم. من تخریبی نکردم زیرا بینایی نداشتم.»
از بازپرس شاکیام
وی با مقصر عنوان کردن ناجا، گفت: «قبول دارم که تجمع غیرقانونی بوده ولی تخریبی صورت نگرفته است. آنجا آتش گرفته بود. حتی یکی از بچهها شیر آورد گفتیم نخورید حرام است.»
وی ادامه داد: «تخریب یعنی با برنامه بروی. در حالی که من داخل سفارت نبودم لذا اتهام تخریب را قبول ندارم. دوربینها را چک کنید. ما در فتنه 88 و کوی دانشگاه بودیم کتک هم خوردیم، ما هر روز برای دفاع از انقلاب هزینه میدهیم.»
قاضی دهقانی خطاب به این متهم گفت: «تمام اموال تخریب شده و آتش زده شده است. حدود 5 ماشین سوخته است.»
متهم پاسخ داد: «قبل از ورود به سفارت، افرادی در داخل سفارت بودند» که قاضی در این هنگام گفت: «5 عدد فیلم از جریان اولیه موجود است. دادگاه مکلف است در چارچوب مفاد کیفرخواستی که دادستان صادر میکند، رسیدگی کند.»
متهم گفت: «من 30 روز در زندان بودم. من از بازپرس شاکیام. بازپرس پرونده به من گفت شما محارب هستید. 7 شب در انفرادی بودم. به هیچ وجه اتهامات را قبول ندارم. لذا از محضر دادگاه میخواهم نهایت عفو و تخفیف را اعمال کنید.» بنابر این گزارش، با توجه به غیبت برخی از متهمان، وکلای آنها در دادگاه حضور داشته و در پایان اولین جلسه رسیدگی به این پرونده ۱۴ متهم از ۲۱ متهم تفهیم اتهام شدند و آخرین دفاعیات آنها نیز اخذ شد و ادامه این جلسه به امروز [سهشنبه] موکول شد.

اوایل بهمن ماه سال گذشته بود که سخنگوی وزارت کشور از دستگیری آمر حمله به سفارت عربستان خبر داد و کنکاش رسانهها نام حسن کردمیهن، سازمان دهنده محفل انصار حزبالله در کرج را بر سر زبانها انداخت. متهم ردیف اولی که رسیدگی به پرونده او به دادگاه ویژه روحانیت سپرده شده است. فارغ از تأکید متهمان بر نقش شبکههای مجازی و برخی جریانهای سیاسی و ادعاهای مطرح شده از سوی آنها مبنی بر وجود موارد مشکوکی همچون نقش کارمندان سفارت در تسهیل وقوع این حادثه، آنچه بر اهمیت این محاکمه میافزود، تبدیل این محاکمه به مبنایی برای برخورد با تحرکات خودسرانه علیه اماکن دیپلماتیک کشورهای دیگر بود.
چه حمله به سفارت عربستان نخستین این خودسریها نبود و در سالهای گذشته حمله به سفارت انگلیس و تصرف آن نیز مسألهساز شد. با این حال این نخستین بار است که با پیگیری مقامات عالی کشور چنین دادگاهی برگزار میشود، رویکردی که این امید را ایجاد میکند که آنچه دی ماه سال گذشته درباره اماکن دیپلماتیک عربستان رخ داد، آخرین این خودسریها باشد.
در پرونده سفارت عربستان موردی درباره نیروی انتظامی نداریم
قاضی حسینی، سرپرست مجتمع قضایی کارکنان دولت پس از پایان نخستین جلسه دادگاه متهمان درباره پرونده تعرض کنندگان به سفارت عربستان، در جمع خبرنگاران درباره حضور 14 متهم از مجموع 21 متهم این پرونده در دادگاهی که روز گذشته برگزار شد، گفت: «متهمان اکثراً در جلسه بودند و برخی هم که در جلسه امروز [دوشنبه] حضور نداشتند، وکلایشان حاضر شدند. اتهامات آنها، مشارکت در تخریب عمدی اموال سفارت عربستان و اخلال در نظم عمومی از طریق جنجال و تجمع غیرقانونی بوده است.»
وی در پاسخ به سؤالی مبنی بر اینکه آیا در مورد نیروی انتظامی پروندهای در این زمینه به دادگاه کارکنان دولت ارسال شده است؟ گفت: «آن چیزی که به دادگاه ارسال شده، همین موضوع پرونده این معترضین به سفارت عربستان بوده است که متهمان آن هم مشخص شدهاند. در پرونده حاضر چنین چیزی را در مورد پرسنل نیروی انتظامی نداریم.»
سرپرست مجتمع قضایی ویژه رسیدگی به جرایم کارکنان دولت در پاسخ به سؤالی مبنی بر اینکه یکی از وکلای متهمان این سؤال را داشت که چرا پرونده موکلش در دادگاه کارکنان دولت رسیدگی شده است، گفت: «در حوزه قضایی تهران به دلیل گستردگی جمعیت مجتمعهای مختلفی وجود دارد و تقسیم کار شده است. ما در این مجتمع به متهمانی رسیدگی میکنیم که در تهران مرتکب جرم شدهاند؛ لذا پروندههای متفرقه دیگر هم در این مجتمع مطرح میشود که به آن رسیدگی میکنیم. همچنین دادسرایی که این پرونده را تشکیل داده، از جمله دادسراهایی است که مؤید مجتمع ماست.»
وی افزود: «جرایم ارتکابی در این پرونده در حوزه قضایی شهر تهران بوده است تقسیم کار مانع از رسیدگی به این گونهها پروندهها نمیشود.»

اهمیت حفظ اماکن دیپلماتیک
هوشنگ پوربابایی/روز گذشته شاهد برگزاری محاکمه متهمانی بودیم که بدون داشتن مجوز قانونی از نهاد، سازمان یا ارگانی، با تجمع در مقابل یک سفارتخانه خارجی در کشورمان اقدام به تخریب آن مکان کرده بودند و اقدام این افراد اسباب نگرانی برخی از سفرا و کاردارهای سفارتخانههای خارجی و حتی مسئولان ارشد کشورمان شد، به طوری که اعمال خواسته و یا ناخواسته این گروه باعث تشکیل یک پرونده ملی شد.
در حالی که «کنوانسیون وین» درباره روابط کنسولی مورخ ٢٤ آوریل ١٩٦٣ که دولت ایران نیز در سال ١٣٥٣ به آن ملحق شده است، مصونیت دیپلماتیک سفارتخانهها و مراکز دیپلماتیک را تضمین و طی مواد مختلفی بر ضرورت حفاظت از اماکن دیپلماتیک و تکلیف دولتها به حفظ حریم این اماکن تأکید کرده است.
در وهله اول با توجه به اینکه اجتماعکنندگان در مقابل سفارتخانه مجوزی از مراجع ذیربط برای اجتماع نداشتهاند و اقدام آنان با توجه به اعمال خشونت و بینظمی، مسالمتآمیز هم نبوده است تا مشمول اصل ٢٧ قانون اساسی باشد و از طرفی این اجتماع توأم با تبانی برای تعرض به سفارت بوده است که نتیجه آن لطمه به امنیت خارجی کشور بوده و عواقبی از بعد خارجی و بینالمللی برای کشور در بر داشته است.
البته صرفنظر از اقدامات دپیلماسی وزارت امور خارجه در این گونه موارد، نقش دستگاه قضا برای پیشگیری از وقوع جرم و همچنین جلوگیری از نقض اصول دپیلماتیک و کنوانسیون وین پررنگتر میشود.
ایجاد حریم امنیتی در کنار نمایندگیهای خارج از کشور، در داخل کشورمان به لحاظ جهانشمول بودن این اقدامات از اولویتهای قوه و همچنین دستگاههای نظارتی و امنیتی است.
قوه قضائیه لذا درخصوص متهمان این پرونده (تعرضکنندگان به سفارت عربستان) بدون توجه به حاشیههای آن و هیچ گونه اغماضی و براساس مواد 677 و 617 قانون مجازات اسلامی، محاکمه آنها را آغاز کرده است.

/ایران