پسلرزههای رد صلاحیت گسترده اصلاح طلبان

ایران آنلاین /افراد مختلف به درون اتاق میروند و میآیند و هر کس یک چیز میگوید.مولانا در پایان این حکایت میگوید اگر به جای حدس زدن،یک شمع روشن میشد اختلاف نظرها پایان مییافت.( در کف هر یک اگر شمعی بدی / اختلاف از گفتشان بیرون شدی) اما آیا میتوان ارائه تفسیرهای متفاوت از آمار ارائه شده توسط هیأتهای نظارت در رسانههای مختلف را مصداق همین تمثیل دانست؟

ساعتی بعد از اعلام نظر نهایی هیأتهای نظارت بر انتخابات از بررسی صلاحیتها دو تفسیر متفاوت در رسانههای مختلف کشور ارائه شد.بنا به آماری که از سوی مسئولان شورای نگهبان مطرح شد، هیأتهای نظارت - که به عنوان بازوهای اجرایی شورای نگهبان در بررسی صلاحیتها عمل میکنند- بعد از بررسی صلاحیت 11 هزار و 683 داوطلب انتخابات مجلس شورای اسلامی، صلاحیت 60 درصد از ثبت نام کنندگان را تحت دو عنوان «رد» یا «عدم احراز» تأیید نمیکند. بر اساس این آمار تنها 40 درصد داوطلبان یعنی حدود 4 هزار و 613 نفر مجوز حضور در عرصه انتخابات را مییابند و چیزی نزدیک به6 هزار و 167 نفر از سوی هیأت نظارت از گردونه رقابتها حذف میشوند.

شماری از رسانهها که عمدتاً به جریان اصولگرا منتسب هستند،با استناد به این آمار مدعی شدهاند شورای نگهبان در تأیید صلاحیتها رکورد زده است و با توجه به 300 کرسی مجلس شورای اسلامی، برای هر صندلی سبز پارلمان 16 نامزد وجود دارد و بر اساس این استدلال، معتقدند انتخابات پیش رو با حفظ همین وضعیت کاملاً رقابتی خواهد بود.
اما روی دیگر سکه که اصلاح طلبان و شماری از مسئولان دولت بر روی آن دست گذاشتهاند،«عدم احراز»ها همچنین آمار بالای رد صلاحیت یک جریان سیاسی است.به گفته حسین مرعشی رئیس کارگروه استانهای شورای عالی سیاستگذاری اصلاح طلبان،از 3 هزار داوطلب این جریان که برای انتخابات مجلس شورای اسلامی نام نویسی کرده بودند تنها 30 کاندیدا در سراسر کشور تأیید صلاحیت شدهاند.

تأیید صلاحیت تنها یک درصد اصلاح طلبان در کل کشور به این معناست که از 4 هزار و 613 داوطلب تأیید صلاحیت شده،30 نفر اصلاح طلب و مابقی اصولگرا و مستقل هستند و اگر این عدد به شیوه رسانههای منتسب به اصولگرایان تقسیم شود، برای هر کرسی مجلس «10 درصد یک کاندیدای مجلس» قادر به رقابت خواهد بود. به این ترتیب در خوشبینانه ترین حالت اگر همه داوطلبان موجود اصلاح طلبان رأی بیاورند، 10 درصد مجلس دهم از آن اصلاح طلبان خواهد بود و پیش از رقابت باید انتخاب مجلس اصولگرا را مسجل دانست.
بر همین اساس بود که شماری از رسانههای مستقل و اصلاح طلب به نقل از نیروهای این جریان عنوان کردهاند که شورای نگهبان در رد صلاحیت نیروهای اصلاح طلب، رکورد زده است.چرا که برای نمونه این جریان در تهران که 30 کرسی در مجلس دارد، فقط 5 داوطلب تأیید صلاحیت شده دارد. آماری که نشان میدهد تفسیر برخی رسانههای منتسب به اصولگرایان به جای آنکه یادآور تمثیل «پیل در تاریکی» باشد،می تواند مصداق ندیدن عامدانه و آگاهانه بخشی از واقعیت باشد.نکته قابل تأمل آنجاست که شماری از همین رسانهها تأکید اصلاح طلبان بر اعتراضهای قانونی و تلاش برای بازگرداندن نامزدهای خود را به «نهضت اعتراض علیه شورای نگهبان» تعبیر کرده و میکوشند به اعتراضهای قانونی اصلاح طلبان رنگ و بوی دیگری بدهند.

واکنش اصلاح طلبان
ساعتی بعد از اعلام قطعی نتایج بررسی صلاحیت ها، اصلاح طلبان برای تدبیر وضعیت پیش آمده به شور نشستند.دقایقی قبل از شروع جلسه هفتگی شورای عالی سیاستگذاری اصلاح طلبان، کارگروه استانها به جمعآوری نهایی آمار رد صلاحیتها پرداخت و در پایان اعلام شد هیأت نظارت بر انتخابات در برخی استانها حتی یک داوطلب هم برای اصلاح طلبان باقی نگذاشتهاند. مرعشی بعد از پایان جلسه کارگروه استانها علاوه بر ارائه آخرین آمار، از همه آن چه که اصلاح طلبان برای یک انتخابات پرشور و رقابتی تدارک دیده بودند، خبر داد.به گفته او بسیاری از چهرههای ارشد و تراز اول اصلاح طلبان که هم توان رأیآوری بالایی داشتند و هم تخصص، به خاطر اینکه حساسیتی به وجود نیاید داوطلبانه ثبت نام نکردند.
رویکردی که برای جلوگیری از شائبه «ثبت نامهای حساسیت برانگیز برای زیر سؤال بردن شورای نگهبان بعد از رد صلاحیت» -که اصلاح طلبان پیش تر بدان متهم بودند- اتخاذ شده بود؛ اما آن گونه که از ظواهر امر بر میآید این تدبیر هم افاقه نکرد و اکثریت چهرههای این جریان در هر درجه و مرتبهای از میدان به در شدند.رویهای که نه تنها اعتراض اصلاح طلبان بلکه مسئولان کشور اعم از رئیس جمهوری، نایب رئیس مجلس شورای اسلامی و نایب رئیس مجلس خبرگان رهبری را بدنبال داشت.
از سوی دیگر بر خلاف آن چه در ابتدا عنوان شد که در بررسی صلاحیتها گزینهای به نام «عدم احراز» وجود ندارد،اما 30 درصد داوطلبان یعنی نزدیک به 3 هزار و پانصد نفر با این عنون از گردونه انتخابات حذف شدند. «عدم احراز» وجود صلاحیت، به این معناست که ناظران باوجود انجام تحقیقات گسترده سلباً و اثباتاً نتوانستهاند در خصوص شرایط داوطلبی علم قطعی کسب نمایند و بر این اساس کاندیدا را تأیید صلاحیت نمیکنند. نکته قابل تأمل که در سخنان مسئولان از جمله آیتالله دری نجف آبادی نایب رئیس مجلس خبرگان مطرح شد،این است که پرونده برخی داوطلبان به دلیل نداشتن وقت اصلاً بررسی نشده است و با مهر «عدم احراز» به کناری نهاده شده است.
اقدامهای مسئولان
نگرانی بابت مشارکت حداکثری مردم یکی دیگر از دغدغههای مسئولان و دست اندرکاران انتخابات است.چنان که استاندار تهران روز اعلام نتایج بررسی صلاحیتها با اشاره به تأکیدات رهبر معظم انقلاب اسلامی مبنی بر حضور حداکثری گفت: ایشان تأکید کردند کسانی که حتی نظام و من را قبول ندارند، رأی دهند. اما باید کسی وجود داشته باشد که مردم به او رأی دهند.

سید حسین هاشمی در همین راستا به جلسه فوق العاده خود با وزیر کشور اشاره و اعلام کرد:«مقرر شد کسانی که حقشان بوده به جریان انتخابات برگردند و صلاحیت آنها با تعامل و گفتوگو احراز شود.» حسن روحانی نیز در نشست مطبوعاتی اش اطمینان داد از همه اختیارات قانونی خود به عنوان رئیس جمهوری استفاده خواهد کرد تا این موضوع نیز تدبیر شود.
هر چند اصلاح طلبان هنوز امیدوارند در فرصت 20 روزه اعتراض به رد صلاحیت ها، نامزدهای خود را به عرصه بازگردانند، اما به اعتقاد ناظران نیروهای این جریان در پیچ و خم سه هفتهای اعتراض ها، یک فرصت طلایی برای تدارک حضوردر انتخابات را از دست خواهند داد.چرا که نتیجه بررسی به شکایت داوطلبان از سوی شورای نگهبان 17 روز دیگر اعلام خواهد شد و اصلاح طلبان بعد از آن تاریخ تنها 20 روز برای آمادهسازی خود برای رقابتها فرصت خواهند داشت.آن هم در شرایطی که تعداد قابل توجهی از نامزدهایشان احراز صلاحیت شوند.این در حالی است که نزدیک 200 نامزد اصولگرا در تهران تأیید صلاحیت شدند.به گفته حسین ابراهیمی عضو ارشد جامعه روحانیت مبارز شورای ائتلاف اصولگرایان از 180 نامزد این اردوگاه در تهران دعوت کرده است تا امروز در یک جلسه دور هم بنشینند و هر داوطلب فهرست 30 داوطلب را بدهد.بعد از ارائه فهرستهای سی نفره از سوی نامزدها همچنین احزاب و تشکلهای عضو شورا،60 نامزد نهایی انتخاب خواهد شد و در پایان کمیته تعیین شاخصها که زیر نظر سید رضا تقوی فعالیت میکند،فهرستی 30 نفره تهیه و به شورای ائتلاف ارائه خواهد کرد.
رقابت برای صندلی های کم رقیب
هر چند که اصولگرایان عضو این شورا پیش تر تأکید کرده بودند بر عهد خود با ائتلاف پایبندند و به قولی در لحظه بستن فهرستها زیر میز نمیزنند، اما باید منتظر ماند و دید با وضعیت پیش آمده، شورای ائتلاف اصولگرایان هنوز هم میتواند نامزدهای متعدد این تشکل در تهران را مجاب کند تا اگر نامشان در فهرست ائتلاف نبود، فهرست جداگانه ندهند.چرا که حالا برای 30 کرسی تهران در پارلمان تنها 5 اصلاح طلب وجود دارد و بعید نیست این رقابت بیرقیب، اصولگرایان غایب در فهرست ائتلاف را وسوسه کند تا ساز جداگانه بزنند.

منبع:ایران