اعلان جنگ رسانه ای محور آنکارا- ریاض به سوریه

ایران آنلاین /تحولات سوریه به مرحله حساس و سرنوشت سازی رسیده است و در نتیجه پیروزی های ارتش این کشور، دولت دمشق و متحدانش دست برتر را در تحولات سوریه در اختیار دارند؛ وضعیتی که پذیرش آن برای دشمنان سوریه دشوار است. در چنین فضایی، کشورهای مخالف دولت دمشق به دنبال تغییر شرایط میدان های نبرد به سود خود هستند. مقام های عربستان و ترکیه طی روزهای گذشته بارها اعلام کرده اند که در نظر دارند در سوریه دست به اقدام نظامی بزنند. در این میان، رسانه های وابسته به دشمنان سوریه هم این موضوع را پررنگ کردند. برخی ناظران می گویند یکی از علت های تبلیغات رسانه ای درباره ورود ریاض و آنکارا به عرصه جنگ زمینی در سوریه تلاش برای ایجاد جنگ روانی و جلوگیری از پیشروی نیروهای ارتش سوریه است.

در این گزارش تلاش شده تا اظهارنظرها و تحلیل های انتشاریافته در رسانه های عربی درباره اعلان مقام های سعودی و ترکیه مبنی بر گسیل نیروی زمینی به سوریه انعکاس یابد.

** برجسته سازی حمله زمینی به سوریه
روزنامه های «القدس العربی»، «الحیات» و «العربی الجدید» چاپ لندن، روزنامه های «عکاظ» و «الجزیره» عربستان، نسخه های عربی روزنامه «زمان» و خبرگزاری «آناتولی» ترکیه، شبکه خبری «الجزیره» قطر و همچنین تارنمای «اخبار الیوم» مصر از جمله رسانه هایی بودند که خبرهای مربوط به حمله زمینی به سوریه را پررنگ جلوه دادند. تحلیلگران این رسانه ها هر یک به نوعی در گزارش های خود از پیشنهاد اعزام نیروی زمینی به سوریه پشتیبانی کردند.
روزنامه القدس العربی بیست و ششم بهمن نوشت: عربستان به سرنگونی «بشار اسد» رییس جمهوری سوریه متعهد شده است. ترکیه مناطق کردنشین را هدف قرار می دهد. واشنگتن و پاریس از آنکارا می خواهند که بمباران را پایان دهد و دمشق هم حمله های ترکیه را محکوم می کند. تحولات تازه نشان می دهد احتمال دخالت نظامی زمینی عربستان و ترکیه در سوریه در حال افزایش است. آمریکا تلاش می کند از این دخالت ها برای اولویت های خود در منطقه استفاده کند اما به نظر می رسد قطب نمای رویکرد ترکیه و عربستان با تمایل آمریکا همسو نیست.
روزنامه الحیات بیست و ششم بهمن در گزارشی به قلم «جمیل مطر» نوشت: بار دیگر بر طبل جنگ جهانی سوم کوبیده می شود. هیچ کس خواهان این نبرد نیست و خود را برای آن آماده نکرده است. اگر ناگواری وضعیت در خاورمیانه ادامه داشته باشد احتمال دارد جنگ جهانی رخ دهد.
«خالد بن حمد المالک» تحلیلگر روزنامه الجزیره، 2 روز پیش از گزارش الحیات (بیست و چهارم بهمن) از اعلام آمادگی عربستان برای اعزام نیروی زمینی به سوریه دفاع و در گزارش خود تاکید کرده بود: موضع گیری قاطعانه در ورود به سوریه تغییری در روند پشتیبانی عربستان از مخالفان میانه رو و در صدر آن ارتش آزاد سوریه نخواهد داشت. هدف از این راهبرد، کنار گذاشتن اسد از قدرت است زیرا او مردم را کشته و شهرهای سوریه را به ویرانه ای تبدیل کرده است.
به نوشته بیست و ششم بهمن روزنامه العربی الجدید، کنار گذاشتن اسد و پافشاری عربستان بر عملی شدن بندهای گفت وگوهای ژنو1 مهمترین نکته هایی بود که «عادل الجبیر» وزیر امورخارجه عربستان در نشست مطبوعاتی خود با «دیدیر بورک هالتر» وزیر امور خارجه سوییس در ریاض بر آن تمرکز کرد. همه این اقدام ها حاکی است جنگ در سوریه که ریاض و آنکارا قصد ورود به آن را دارند گامی در جهت قرار دادن اوضاع سیاسی سوریه برخلاف خواسته های روسیه و ایران است، به ویژه که ریاض تروریسم را با نظام سوریه و آشوب های منطقه را با دخالت های ایران پیوند داده است.
العربی الجدید بیست و پنجم بهمن در گزارشی به قلم «باسم دباغ» آورد: ترکیه و عربستان روز شنبه (بیست و چهارم بهمن) با تاکید بر این مساله که سوریه را به روسیه و ایران نخواهند داد، نخستین گام عملی را برداشتند. اظهارنظرهای گوناگون مقام های عربستان و ترکیه نشان می دهد که احتمال دخالت نظامی در سوریه بالا است. ارتش ترکیه هم یکشنبه پایگاه های حزب کردی «اتحاد دموکراتیک» را هدف قرار داد. یک روز پیش از این حمله ها «احمد داوود اوغلو» نخست وزیر ترکیه در سخنرانی خود میان رهبران حزب «عدالت و توسعه» در ایالت «ارزنجان»، صدای طبل جنگ علیه روسیه و حزب کارگران کردستان را به صدا در آورد. او به مناسبت بزرگداشت نود وهفتمین سالگرد پیروزی ارتش عثمانی بر روس ها و بازپس گیری ارزنجان در جنگ جهانی اول سخنرانی کرد و گفت مساله شرق پایان یافته است. او با این سخنان به طمع های روسیه به سرزمین های شرق ترکیه اشاره کرد که تا زمان حیات «ژوزف استالین» رهبر اتحاد جماهیر شوروی در سال 1953 ادامه داشت. استالین مناطق شرق ترکیه را بخشی از سرزمین های جمهوری ارمنستان و گرجستانِ شوروی به شمار می آورد.
«احمد التویجری» عضو پیشین شورای مشورتی عربستان در گفت وگوی بیست و چهارم بهمن خود با شبکه الجزیره مدعی شد دخالت نظامی عربستان و ترکیه با هدف مبارزه با تروریست هایی است که از عراق، افغانستان، ایران، پاکستان و روسیه به این کشور آمده اند. بر پایه ادعای او، هدف از دخالت نظامی در سوریه در مسیر درست قرار دادن اوضاع است. این در شرایطی است که «مولود چاووش اوغلو» وزیر امور خارجه ترکیه گفته است عربستان هواپیماهای جنگی و نیروی زمینی به پایگاه «اینجرلیک» ارسال می کند. او افزود: آنکارا و ریاض در هرگونه عملیات زمینی در شمال سوریه همکاری خواهند کرد.
به گزارش بیست و دوم بهمن خبرگزاری آناتولی ترکیه، «عبدالخالق عبدالله» تحلیلگر اماراتی و «جمال خاشقچی» کارشناس سیاسی سعودی هدف از اعزام نیروی زمینی عربستان و امارات را حمایت از مخالفان سوریه و بازگرداندن موازنه به میدان نبرد اعلام کردند. به ادعای این 2 تحلیلگر، این اعلام آمادگی به منزله پیامی به وزیران دفاع کشورهای عضو ناتو است تا برای ورود به سوریه مهیا شوند.
این 2 تحلیلگر ضمن پیش بینی اعزام نیروی زمینی کشورهایی چون عربستان سعودی به سوریه، دولت دمشق و داعش را دشمن مردم سوریه و لازمه مبارزه با داعش را پشتیبانی از شورشیان سوریه دانستند. به باور تحلیلگر اماراتی، همزمانی اعلام آمادگی عربستان و امارات برای اعزام نیرو به سوریه با برگزاری مانور «رعد الشمال»، این پیام را برای طرف های نزدیک و دور در بردارد که جنگ آینده بیش از آنچه تصور می شود نزدیک است. همچنین، این همزمانی در 2 سطح قابل ارزیابی است؛ یکی شکست گفت وگوهای ژنو که در نتیجه آن نبرد در سوریه ادامه خواهد داشت. دوم اینکه در میدان های نبرد، تحولات بزرگی به نفع نظام سوریه رُخ داد. از این رو عربستان و کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس نمی توانند وضعیت موجود را تحمل کنند. بنابراین برای جلوگیری از ناکامی بیشتر، هرچه در توان دارند انجام می دهند تا اسد از قدرت کنار گذاشته شود.
به نوشته بیست و هفتم بهمن روزنامه زمان، آنکارا که یگان های حمایتی کُرد را تروریست قلمداد می کند هشدار داده است اگر کردها در شمال سوریه برای در کنترل گرفتن شهر «اعزاز» تلاش کنند با سخت ترین واکنش ترکیه روبرو خواهند شد. همین روزنامه، همزمان در گزارشی دیگر روسیه را به ارتکاب جنایت جنگی در سوریه متهم کرد. در این گزارش موضع گیری های هشدارگونه وزارت امور خارجه ترکیه انعکاس یافت. همچنین در آن به نقل از وزارت امور خارجه این کشور آمده است: در صورتی که روسیه حمله های خود به مدرسه و بیمارستان ها را در مرزهای ترکیه و سوریه پایان ندهد این مساله پیامدهای خطرناکی به همراه دارد.
تارنمای اخبار الیوم، بیست و پنجم بهمن در گزارشی به قلم «رضوی عبداللطیف» نوشت: در موضع گیری تازه درباره بحران سوریه، «احمد عسیری» مشاور وزیر دفاع عربستان اعلام کرد جنگنده های عربستان به پایگاه «اینجرلیک» ترکیه رسیده اند. این مساله به مرحله جنگ نیابتی پایان می دهد و شعله های آتش جنگ جهانی سوریه را بر می افزود. در نتیجه ورود عربستان به سوریه و به واسطه آمادگی همه کنشگران برای رویارویی، احتمال رخ دادن هرگونه سناریویی وجود دارد.
«هادی البحره» بیست و چهارم بهمن با نوشتن گزارشی در روزنامه عکاظ مدعی شد عربستان از نخستین کشورهایی است که خواستار مبارزه با تروریسم و تندروی است و حتی پیش از بحران سوریه نیز خواستار مبارزه با تروریسم بود. او از اعلام آمادگی عربستان برای اعزام نیروی زمینی به سوریه استقبال کرد و گفت عربستان با چنین اقدامی توپ را در زمین کسانی انداخته است که در جدیت ریاض در نبرد با تروریسم تردید دارند.

** گفت وگوهای سیاسی؛ یگانه راه برون رفت از بحران سوریه
در برابرِ رسانه هایی که از تصمیم برای حمله زمینی به سوریه پشتیبانی کردند رسانه هایی مانند «الیوم السابع» و «الاهرام» مصر ضمن هشدار نسبت به هرگونه دخالت نظامی، تکیه بر گفت وگوهای سیاسی میان طرف های سوری را تنها راه برون رفت از این بحران دانستند.
روزنامه الیوم السابع بیست و چهارم بهمن در گزارشی به قلم «یوسف ایوب» در زمینه هرگونه دخالت نظامی در سوریه هشدار داد. او خواستار به کاربستن گزینه سیاسی از راه آغازِ دوباره گفت وگوهای ژنو میان طرف های درگیر در سوریه شد. به نوشته ایوب، افزایش حرف و حدیث ها درباره دخالت نظامی در سوریه شاید ما را به اوضاع 2 سال پیش منطقه برگرداند؛ زمانی که آمریکا برای حمله نظامی به سوریه خود را آماده می کرد و منطقه ملتهب بود. در آن زمان بود که همگان خود را برای این حمله آماده می کردند اما آمریکا از حمله به سوریه چشم پوشی کرد.
به باور این نویسنده، با رسیدن طرف های سوریه به یک راه حل میانه از راه گفت وگو، می توان گزینه سیاسی را جایگزین ابزار نظامی کرد. اکنون راه حل سیاسی بهترین راه است. در صورتی که همه طرف های سوریه موافق گفت وگو باشند باید دخالت های خارجی کنار گذاشته شود.
همچنین، «محمد عبدالهادی علام» بیست و چهارم بهمن در روزنامه الاهرام نوشت: پافشاری برای دخالت نظامی در سوریه در این مرحله هیچ سودی ندارد. این دخالت همان طور که برخی ادعا می کنند تامین کننده صلح و آرامش نیست بلکه جنگ، آتش تنش داخلی را شعله ورتر می کند.

منبع: ایرنا